Kaliforniya’da yaklaşık 200 milyarder için tek seferlik servet vergisi oylamaya sunuluyor

NTV'nin haberine göre, Kaliforniya'da kasım ayı ara seçimlerinde yaklaşık 200 milyarder için servetin yüzde 5’ini tek seferlik vergi olarak almayı öngören bir tasarı halk oylamasına sunulacak.

Seçmenler, eyaletteki ilk milyarder vergisini görmek üzere oylama sürecine hazırlanıyorlar; onay çıkarsa yaklaşık 200 milyarderden elde edilecek gelir, eyalet bütçesine katkı sağlamak amacıyla kullanılacak. Tasarıya göre toplanacak kaynağın büyük bölümü kamu sağlık hizmetlerine aktarılacak.

Planın gerekçelerinden biri, Donald Trump yönetimi döneminde federal bütçede yapılan kesintiler olarak gösteriliyor. Kaliforniya nüfusunun yaklaşık yarısının bu kamu sağlık hizmetlerinden yararlandığı belirtiliyor.

Kaliforniya Üniversitesi Berkeley Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Brian Galle, federal ödenek kesintileri nedeniyle bu gelirin sağlanamaması halinde ev sahiplerinin sağlık harcamaları için ortalama 7 bin 500 dolar ek kaynak bulmak zorunda kalacağını belirtti. AFP'ye konuşan Galle, kamu sağlık programlarındaki kesintilerin yoksul ve engellilere yönelik Medicaid’e bağlı bölgelerde daha ağır hissedileceğini ifade etti.

"Bir tesisatçı ve hemşireden daha az vergi ödüyorlar" başlıklı bölümde girişimi savunanlar, teknoloji devlerinin servetlerinin artan düzeylere ulaştığı bir dönemde bu durumun gelir adaletsizliğini belirginleştirdiğini vurguluyor.

Düzenlemenin diğer eyaletler için de emsal olması hedefleniyor; tasarı metninin yazarlarından iktisatçı Emmanuel Saez, uygulanmasının başarısı halinde benzer girişimlerin diğer eyaletlerde de gündeme gelebileceğini öngördüğünü ifade ediyor.

Düzenlemeye destek için Los Angeles’ta kampanya yürüten Senatör Bernie Sanders, aşırı zenginlerin adil paylarını ödemesi gerektiğini belirtti ve "Bu milyarderler son on yılda servetlerini üçe katlarken bir tesisatçı veya hemşireden daha düşük efektif vergi oranı ödedi" dedi.

Emekliler ve engellilere yönelik kamu sağlık programı Medicare’den faydalanan emekli grafik tasarımcısı Loren Fierman ise kaynağın mega zenginler açısından hissedilmeyecek kadar küçük olduğunu belirtip, "Kendileri için çok az şey ifade ediyor ama sağlık hizmetine ihtiyaç duyanlar için her anlama geliyor" diye değerlendirdi.

Öneri 40 (Proposition 40) adıyla oylamaya sunulacak düzenlemeye karşı çıkanlar ise bu uygulamanın zenginleri eyaletten kaçıracağını ve toplanan toplam vergi gelirinin düşeceğini savunuyor. Google'ın kurucularından Sergey Brin’in de aralarında bulunduğu karşıt cephe, reddedilmesi için 205 milyon doların üzerinde bağış yaptığını açıkladı.

Eyalet televizyonlarında yayımlanan hayır reklamlarında, bu verginin ardından yeni vergilerin geleceğine dair uyarılar da yer alıyor. UCLA Vergi Hukuku Profesörü Kirk Stark, verginin tekrarlanabileceğine ilişkin endişelerin baskın olduğuna dikkat çekti ve iktisatçı Saez, verginin kalıcı hale getirilmesi veya yenilenmesi durumunda bazı milyarderlerin California’da kalmayı yeniden düşünebileceğini söyledi.

Diğer yandan emekli hasta bakıcı Tim Moffet ise bu tür uyarılara katılmayarak, "Zaten vergi ödemiyorlar, o halde kayıp ne olacak?" şeklinde tepki gösterdi.

Girişimde karşı çıkanlar sadece milyarderlerle sınırlı kalmıyor; 2028 başkanlık yarışında aday olması beklenen Demokrat Vali Gavin Newsom tasarıya hayır oyu vereceğini açıkladı. Evde bakım ve çocuk bakımı hizmeti veren 250 bin çalışanı temsil eden United Domestic Workers de üyelerine ret çağrısı yaptı ve tek seferlik servet vergisinin bütçe açığını kapatmaya yetmeyeceğini savundu.

Kaliforniya seçmenleri son on yılda servet vergisi girişimini üç kez reddetti; ilk kez kamuoyunda yüksek destek bulan Öneri 40’la ilgili destek ise son ankette gerileme gösteriyor.

TürkAta Haber Ajansı